
ในยุคที่อุตสาหกรรมแปรรูปอาหารแช่แข็งกำลังเติบโตอย่างรวดเร็ว ผู้ประกอบการจำเป็นต้องให้ความสำคัญกับคุณภาพและมาตรฐานด้านการผลิต ซึ่งหนึ่งในเครื่องมือสำคัญที่ช่วยยกระดับกระบวนการผลิตให้มีประสิทธิภาพก็คือ เครื่องผลิตไนโตรเจน ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการรักษาคุณภาพของอาหารแช่แข็งตลอดจนการเก็บรักษา ทั้งยังช่วยให้คุณภาพของผลิตภัณฑ์ยังอยู่ครบถ้วนสมบูรณ์
ขั้นตอนการผลิตและแปรรูปอาหารแช่แข็ง
ขั้นตอนการผลิตอาหารแช่แข็งเป็นกระบวนการสำคัญในอุตสาหกรรมอาหาร เพราะเป็นกลไกที่จะช่วยยืดอายุการจัดเก็บและรักษาคุณภาพของอาหารให้ยาวนานขึ้น โดยกระบวนการนี้จะประกอบด้วย 3 ขั้นตอนสำคัญ ได้แก่
- การเตรียมการก่อนการแช่แข็ง
- กระบวนการแปรรูปอาหารแช่แข็ง
- การเก็บรักษาแบบแช่แข็ง
ซึ่งในแต่ละขั้นตอนมีความสำคัญและรายละเอียด ดังนี้
1. การเตรียมการก่อนการแช่แข็ง (Pre-treatment)
ในขั้นตอนนี้ จะเป็นการเตรียมวัตถุดิบให้พร้อมสำหรับกระบวนการแช่แข็ง ซึ่งอาจรวมถึงการล้าง การตัดแต่ง การคัดขนาด และการลวกด้วยน้ำร้อน เพื่อยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ที่อาจทำให้เกิดการเปลี่ยนสีและรสชาติของอาหาร
2. กระบวนการแปรรูปอาหารแช่แข็ง (Freezing)
กระบวนการแช่แข็ง (Freezing) เป็นขั้นตอนที่ทำให้อาหารแข็งตัวอย่างรวดเร็ว โดยมีวิธีอยู่ 3 ประเภท ได้แก่
- การแช่แข็งแบบสัมผัส (Contact or Convection Freezing) : เป็นกระบวนที่ใช้สารทำความเย็นไหลระหว่างสายพานหรือชั้นวางที่บรรจุอาหารแช่แข็ง โดยใช้หลักการนำความร้อน (Conduction) และการพาความร้อน (Convection) เหมาะสำหรับผลิตภัณฑ์อาหารปรุงสุกสำเร็จรูป อาหารกึ่งสำเร็จรูป ผักผลไม้ และอาหารทะเลสด
- การแช่แข็งด้วยอากาศเย็น (Air-blast Freezing): เป็นกระบวนการแปรรูปอาหารแช่แข็งด้วยอากาศเย็นอุณหภูมิประมาณ -30°F (-34°C) เป็นวิธีที่ใช้กันอย่างแพร่หลายในอุตสาหกรรมอาหารแช่แข็ง เหมาะสำหรับการแช่แข็งแบบแยกชิ้น (IQF – Individually Quick Frozen) โดยสามารถแยกออกได้เป็น 3 รูปแบบ ได้แก่
- แบบสายพาน (Belt Freezers): อาหารถูกวางบนสายพานตาข่ายที่อากาศเย็นพัดผ่าน
- แบบอุโมงค์ (Tunnel Freezers): อาหารเคลื่อนที่ผ่านอุโมงค์ที่มีอากาศเย็นหมุนเวียน
- แบบฟลูอิไดซ์เบด (Fluidized Bed Freezers): ใช้กระแสลมแรง เพื่อทำให้อาหารลอยตัวบางส่วน
- การแช่แข็งแบบไครโอเจนิก (Cryogenic Freezing): กระบวนการแปรรูปอาหารแช่แข็งแบบไครโอเจนิก เป็นเทคโนโลยีที่ได้รับความนิยมมากขึ้นในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา โดยใช้ก๊าซไนโตรเจนเหลวที่มีอุณหภูมิต่ำประมาณ -320°F (-196°C) ในการแช่แข็งอาหาร โดยภายหลังอาหารจะถูกทำให้มีความสมดุลอยู่ที่อุณหภูมิ -20°F (-29°C) ก่อนส่งไปเก็บรักษา โดยวิธีนี้มีข้อดีคือ จะช่วยย่นระยะเวลาการแช่แข็งจากหลายนาทีให้เหลือเพียงไม่กี่วินาที เหมาะในการใช้แช่แข็งเปลือกนอกอย่างรวดเร็ว (Quick Crust Freezing) สำหรับผลิตภัณฑ์ที่เปียกหรือบอบบาง ก่อนนำไปแช่แข็งด้วยวิธีอื่นต่อไป
3. การเก็บรักษาแบบแช่แข็ง (Frozen Storage)
หลังจากเสร็จสิ้นกระบวนการแปรรูปอาหารแช่แข็งแล้ว อาหารจะถูกส่งไปเก็บรักษาในห้องเย็นที่มีอุณหภูมิต่ำกว่า -18°C เพื่อรักษาคุณภาพและป้องกันการเสียของอาหาร ซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญก่อนส่งออกไปยังจุดกระจายสินค้าเพื่อวางจำหน่าย
ความสำคัญของเครื่องผลิตไนโตรเจนในกระบวนการผลิต
จะเห็นได้ว่า เครื่องผลิตไนโตรเจนมีบทบาทสำคัญในกระบวนการผลิตอาหารแช่แข็ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับ “ขั้นตอนการผลิตอาหารแช่แข็งแบบไครโอเจนิก” ซึ่งมีการใช้ไนโตรเจนเหลวเป็นตัวแปรสำคัญ โดยสามารถสรุปได้ ดังนี้

- ลดเวลาในการแช่แข็ง: ไนโตรเจนเหลวมีอุณหภูมิต่ำมาก ประมาณ -196°C ทำให้สามารถลดอุณหภูมิของอาหารได้อย่างรวดเร็ว ส่งผลให้กระบวนการแช่แข็งใช้เวลาน้อยลง จึงช่วยประหยัดเวลาในกระบวนการผลิตได้อย่างก้าวกระโดด
- สะดวกต่อการรักษาคุณภาพของอาหาร: ผู้ประกอบการสามารถสำรองก๊าซไนโตรเจนเหลวได้เองภายในโรงงาน ด้วยเครื่องเติมไนโตรเจน สำหรับอุตสาหกรรมอาหารแช่แข็ง จึงสามารถดำเนินการได้อย่างราบรื่น รวดเร็ว พร้อมช่วยรักษาโครงสร้างเซลล์ของอาหาร ทำให้เนื้อสัมผัส สี และรสชาติของอาหารแช่แข็งใกล้เคียงกับอาหารสดมากที่สุด
- ลดการเกิดผลึกน้ำแข็งขนาดใหญ่: การแปรรูปอาหารแช่แข็งด้วยการใช้เครื่องผลิตก๊าซไนโตรเจน จะช่วยให้อาหารและของสดที่ถูกแช่แข็ง ไม่เกิดผลึกน้ำแข็งขนาดใหญ่ที่อาจสร้างความเสียหายต่อเซลล์ของอาหาร ทำให้อาหารคงยังคุณภาพเมื่อน้ำแข็งละลาย
- ยืดอายุการเก็บรักษา: การแช่แข็งที่รวดเร็วและมีประสิทธิภาพ มีส่วนช่วยในการชะลอการเสื่อมสภาพของอาหาร ทำให้สามารถเก็บรักษาได้นานขึ้น โดยยังคงรักษาคุณค่าทางโภชนาการและคุณภาพของอาหารเอาไว้ได้
การใช้เครื่องผลิตไนโตรเจนในกระบวนการผลิตขนมและอาหารแช่แข็งจึงเป็นเทคโนโลยีที่มีประสิทธิภาพสูง ช่วยยกระดับคุณภาพผลิตภัณฑ์และเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของผู้ผลิตอาหารแช่แข็งในตลาดปัจจุบัน
สำหรับผู้ประกอบการที่ต้องการเครื่องเติมไนโตรเจนสำหรับการแปรรูปอาหาร ที่ช่วยประหยัดเวลาและต้นทุนได้อย่างมีประสิทธิภาพ สามารถเลือกซื้อเครื่องผลิตไนโตรเจนคุณภาพดีจาก Domnick เราพร้อมให้บริการทั้งก่อนและหลังการขายด้วยความใส่ใจ หรือหากมีปัญหาเรื่องอะไหล่ เรายินดีเข้าซ่อมบำรุงอย่างรวดเร็วภายใน 48 ชั่วโมง ทั้งยังมีบริการตรวจเช็กอุปกรณ์ให้ลูกค้าทุก ๆ 6 เดือน โดยวิศวกรผู้ชำนาญงาน
หากสนใจสามารถติดต่อเพื่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้เลยที่ LINE ID: @Domnick หรือโทร. 02 678 2224
ข้อมูลอ้างอิง
- Frozen Food Processing and Packaging. สืบค้นเมื่อวันที่ 24 กันยายน 2567 จาก https://www.linkedin.com/pulse/frozen-food-processing-packaging-foodsafety-standard

